Nekada manastir, danas parohijska crkva – Lozica

Manastir Lozica nalazi se u ataru sela Krivi Vir, u živopisnom ambijentu podno planine Rtanj. Nalazi se sa desne strane magistralnog puta Paraćin – Zaječar. Crkva je posvećena Svetom Arhangelu Gavrilu, a o njenom nastanku ne postoje nikakvi podaci. Ono što je sigurno jeste da je Lozica prvi put pomenuta u turskom popisu 1455. godine, zajedno sa još osam manastira boljevačkog kraja. Pored Lozice, do danas su sačuvani još Krepičevac, u ataru sela Jablanica, kao i Lapušnja, između sela Krivi Vir i Lukovo.

Pretpostavlja se da je crkva Lozica nekada bila manastir, prvenstveno na osnovu grobova muških monaha, smeštenih iza crkve. Lozica danas služi kao parohijska crkva sela Krivi Vir, iako je od samog naselja udaljena oko pet kilometra. Svakog 26. jula meštani se okupljaju da zajedno sa starešinom hrama prelome slavski kolač i proslave hramovnu slavu.

Crkva je trolisna, Moravskog stila, poput Krepičevca i Lapušnje, sa osmostranim kubetom. Zidana je od kamena, pa omalterisana. Pouzdano se zna da je dva puta obnavljana najpre 1680. godine, a zatim i 1850. Živopis verovatno potiče iz vremena druge obnove crkve, a moguće je da se ispod njega krije stariji. Ikonostas je novijeg datuma. U novije vreme, pored crkve je podignut trem, a planirana je i izgradnja konaka.

Vodopad i izvor lekovite vode

Nedaleko od Lozice nalaze se dva jaka izvora hladne, pijaće vode. Prvi je smešten u neposrednoj blizini crkve, dok je drugi ušuškan u šumi na manje od deset minuta hoda. Ledeno hladna voda ovde praktično izvire iz stene, a lokalni meštani veruju da je ova voda lekovita. Stoga se nemojte začuditi ako na okolnom kamenju zateknete ostatke voštanih sveća, ili metalne novčiće u samom koritu izvora.

Još jedna prirodna lepota čini lokalitet Lozice nezaboravnim. Naime, u rano proleće, kada se tope snegovi, niz okolne stene sliva se voda i uz zaglušujuću buku stvara prelep vodopad. Huka slapova može se čuti i sa magistralnog puta, pa je vodopad dobio simbolično ime Buk.

Na samo nekoliko kilometara od manastira Lozica, nalaze se ostaci manastira Lapušnja, kao i istoimena Vila Lapušnja, idealno mesto za sve one koji čeznu za odmorom u oazi mira i tišine.